W uzasadnieniu Uchwały Rady Miejskiej Nowe Brzesko napisano  - W związku z przypadającą w 2014 roku 70. Rocznicą Rzeczpospolitej Partyzanckiej Rada Miejska postanowiła uczcić obchody tej ważnej Rocznicy ogłaszając rok 2014 rokiem Rzeczpospolitej Partyzanckiej w Gminie Nowe Brzesko. Rada Miejska chcąc uczcić to wydarzenie wyraża wolę organizacji obchodów tej rocznicy w formie szeregu imprez kulturalnych i oświatowych. Celem organizacji uroczystości jest upamiętnienie wydarzeń sprzed lat.

Wraz z uchwałą radni powiatowi przyjęli harmonogram obchodów 70. rocznicy utworzenia Rzeczpospolitej Partyzanckiej w 2014 roku objętych patronatem Starosty Powiatu Proszowickiego. W harmonogramie znalazło się:

1). Objęcie przez Starostę Powiatu Proszowickiego honorowym patronatem zawodów strzeleckich LOK w Nowym Brzesku, w dniu 27 lipca 2014r. O Puchary Pamięci Rzeczpospolitej Partyzanckiej 1944.

2).  Objęcie przez Starostę Powiatu Proszowickiego honorowym patronatem uroczystości patriotyczno - sportowej " 70. rocznica utworzenia Rzeczpospolitej Partyzanckiej" w ramach której odbędzie się bieg sztafetowy ku czci gen. Bolesława Nieczui-Ostrowskiego, dowódcy 106 Dywizji Piechoty Armii Krajowej oraz rozgrywki piłki nożnej z udziałem dzieci i młodzieży z terenu Powiatu Proszowickiego oraz powiatów ościennych - wrzesień.

3).  Międzypowiatowa konferencja naukowa poświęcona obchodom 70. rocznicy Rzeczpospolitej Partyzanckiej.

Podjęte Uchwały Rady Powiatu i Rad Miejskich mają upamiętnić wyzwolenie spod okupacji niemieckiej znacznego obszaru Polski, do którego doszło na przełomie lipca i sierpnia 1944 roku wschodniej części Inspektoratu AK „Maria”, w byłych powiatach: miechowskim i pińczowskim. Enklawa ta znalazła się w pełnym władaniu polskiego Podziemia jeszcze przed wybuchem Powstania Warszawskiego. To wolne od najeźdźców terytorium zyskało miano Rzeczpospolitej Partyzanckiej (zwanej też Rzeczpospolitą Partyzancką 1944). Dokonały tego oddziały Armii Krajowej i Batalionów Chłopskich, a także Armii Ludowej i Narodowych Sił Zbrojnych.

- W 1944 roku sytuacja na ziemiach naszego kraju stawała się szczególnie dramatyczna. 6 stycznia 1944 roku Sowieci przekroczyli dawną granicę Polski, dokonując aneksji Kresów. Pod okupacją niemiecką nadal szalał terror. Niemcy mimo klęsk na wszystkich frontach wojny, nadal z barbarzyńską zajadłością niszczyli nasz naród. 22 czerwca 1944 roku, Armia Czerwona rozpoczęła ofensywę na Białorusi, zakończoną rozbiciem niemieckiej Grupy Armii „Środek”. W lipcu sforsowała Bug i doszła do linii Wisły zajmując znaczne obszary Polski leżące na jej prawym brzegu. 22 lipca 1944 roku marionetkowy rząd, ustanowiony przez Stalina, ogłosił Manifest PKWN. Rejon zakola Wisły i Traktu Nadwiślańskiego wyznaczony Nowym Brzeskiem, Koszycami, Opatowcem, Proszowicami, Kazimierzą Wielką, Skalbmierzem, Działoszycami i Pińczowem, stanowił ważny strategicznie region między przyczółkiem wojsk radzieckich pod Baranowem, a siedzibą Hansa Franka w Krakowie. Na obszarze ok. 1000 kilometrów kwadratowych nasi Ojcowie stworzyli Rzeczpospolitą Partyzancką. To było znaczące wydarzenie w skali Polski. Nasz region, po raz drugi, jako społeczność, wpisał się złotymi zgłoskami w dziejach Polski. Po raz pierwszy stało się to podczas Powstania Kościuszkowskiego w 1794 roku. Rzeczpospolita Partyzancka istniała od 22 lipca do 12 sierpnia 1944 roku. Jej największym sukcesem było:  zamknięcie dróg komunikacyjnych na trasie Kraków – Sandomierz, zniszczenie znacznych sił okupanta, około 500 zabitych i rannych, związanie z terenem znacznych sił okupanta, pozyskanie dla oddziałów partyzanckich znacznej ilości uzbrojenia, min 600 sztuk broni i kilkuset tysięcy sztuk amunicji. Partyzanci Inspektoratu AK „Maria”, twórcy Rzeczpospolitej Partyzanckiej 1944, z terenów należących przed wojną do powiatów miechowskiego i pińczowskiego, po zajęciu naszego regionu przez wojska radzieckie i zdobyciu władzy przez komunistów, byli prześladowani. Wielu z nich straciło życie. Walczyli o wolną Polskę – czytamy w opracowaniu.

Dla uczczenia tych wydarzeń z 1944, w Gminie Nowe Brzesko zawiązany został Komitet ds. Obchodów 70. Rocznicy Rzeczpospolitej Partyzanckiej. Komitet, obok samorządowców (w tym burmistrza, przewodniczącego Rady Miejskiej, radnych powiatowych, miejskich), mieszkańców, skupia w swoich szeregach przedstawicieli stowarzyszeń i organizacji samorządowych działających w Gminach.

Komitet obecnie przygotowuje program obchodów. Wstępnie zaplanowano m.in:

Wygłoszenie wspomnień przez pana prof. Witolda Cęckiewicza na Dniach Nowego Brzeska (27-07-2014), o Powstaniu Lipcowym i Rzeczpospolitej Partyzanckiej. Wydanie opracowania pt. „Rzeczpospolita Partyzancka i Powstanie Lipcowe 1944r. w Gminie Nowe Brzesko, wydanego pod redakcją pana red. Włodzimierza Chorązkiego. Wydanie wkładki okolicznościowej do Gazety Nowobrzeskiej  przybliżającej  wydarzenia z 1944r. w Nowym Brzesku. Wydanie przez LOK kartki okolicznościowej „70. rocznica Powstania Lipcowego 1944”. Przygotowanie wystawy fotograficznej „Rzeczpospolita Partyzancka 1944r. eksponowanej na: strzelnicy LOK, M-GCKiP, Bibliotece, dworcu. Zbudowanie zakładki „Powstanie Lipcowe 1944r. w Nowym Brzesku” na stronie internetowej LOK Nowe Brzesko. Zorganizowanie zawodów strzeleckich na strzelnicy LOK o puchar „Pamięci Bohaterów Powstania Lipcowego w dniu 27 lipca 2014r”.  Wydanie płyty CD z tekstami i zdjęciami o Powstaniu Lipcowym 1944r. Okolicznościowe spotkania z Bohaterami 1944r. Koncert Orkiestry Dętej „Suchcice i okolice” z Gminy Drużbice, podczas Dni Nowego Brzeska, 27 lipca 2014r. Zorganizowanie w Lipcu 2014 wspólnego śpiewania piosenek partyzanckich w Nowym Brzesku. Rozpropagowanie uroczystości rocznicowych również za pomocą plakatów, na terenie miasta i gminy Nowe Brzesko. Zorganizowanie w szkołach konkursów upamiętniających wydarzenia sprzed 70. lat.  Zorganizowanie widowiska plenerowego, rekonstrukcja wydarzeń z 1944r.

 I choć Komitet ma świadomość, że nie wszystkie zaplanowane zadania uda się zrealizować, to do najważniejszych zalicza odsłonięcie pamiątkowej tablicy, w dniu 27 lipca 2014r. upamiętniających osoby Marii Czerwiec i Antoniego Skąpskiego. Trwają prace nad przygotowaniem tablicy, której koszt ma ponieść sponsor.

W dniu 4 grudnia 2013r. w Nowym Brzesku odbyło się kolejne III-cie już spotkanie Komitetu Organizacyjnego. Była to zarazem I-sza Nowobrzesko-Proszowicka Konferencja, na temat wypracowania wspólnego (regionalnego) programu obchodów 70. Rocznicy powstania Rzeczpospolitej Partyzanckiej w 1944r.

Na grudniowym spotkaniu pojawiły się nowe osoby z Gminy Proszowice. Tym razem na spotkanie przybyli: Rafał Chmiela – wice przewodniczący stowarzyszenia „Gniazdo” Ziemia Proszowicka, Damian Wojtaszkiewicz – przewodniczący GZP, Henryk Pomykalski – koordynator działań GZP, Bogusław Kania – sekretarz GZP, Andrzej Solarz red. naczelny IKP.  Ponadto w obradach po raz pierwszy udział wzięli: red. Magdalena Kowalska-Sendek, Magdalena Potyrała, Jan Chojka, radny Jan Sroga. Uczestników Konferencji pozdrowił telefonicznie burmistrz Grzegorz Czajka, życząc owocnych obrad i przepraszając, że nie może uczestniczyć w spotkaniu, w tym dniu.

Obrady otworzył i prowadził prezes LOK Nowe Brzesko Arkadiusz Fularski, przewodniczący Komitetu „1944”. Prezes powitał wszystkich przybyłych, w tym szczególnie pięciu Gości, z Gminy Proszowice. Zebrani zabierali głos, omawiając poszczególne tematy związane z przyszłoroczną 70. Rocznicą Rzeczpospolitej Partyzanckiej, i tak:

Radni: Józef Krosta, Jan Sroga i Waldemar Wojtusik przedstawili Uchwałę Rady Miejskiej Nowe Brzesko dotyczącą godnego uhonorowania 70. rocznicy w Gminie Nowe Brzesko. Rafał Chmiela z Proszowic przedstawił Uchwały Rad Miejskich i Rady Powiatu w Proszowicach. Radna Kinga Zathey-Stąpor, dyr. Anna Maj-Skowrońska i red. Magdalena Kowalska-Sendek przedstawiły planowane do przeprowadzenia konkursy w 2014r. w szkołach Gminy Nowe Brzesko.

Kwestie wykonania i umieszczenia pamiątkowej tablicy na Pomniku 1944r. w Nowym Brzesku na ulicy Krakowskiej omówił Arkadiusz Fularski. Dyrektor Henryk Pomykalski zaproponował, aby rozważyć umieszczenie tablicy w klasztorze Hebdowskim, w przypadku problemów z umieszczeniem tablicy na Pomniku na ulicy Krakowskiej. Jan Sroga wyraził swoje poparcie dla działań Komitetu ds. „1944” i podzielił się swoimi uwagami i wątpliwościami. Planowane spotkanie w Skalbmierzu omówił Rafał Chmiela. Na zebraniu tym ma zostać powołany Regionalny Komitet ds. Obchodów 70. Rocznicy Rzeczpospolitej Partyzanckiej.

Goście ze Stowarzyszenia „Gniazdo” ZP przedstawili podjęte dotychczas działania przez „Gniazdo”, w celu stworzenia Regionalnego Planu Obchodów 70. Rocznicy. Przedstawiciele „Gniazda”, zaproponowali działaczom z Gminy Nowe Brzesko współdziałanie przy opracowywaniu harmonogramu przyszłorocznych obchodów. Nowobrzeszczanie z uznaniem odnieśli się do planów „Gniazda” i wyrazili wolę współdziałania.

Jan Chojka i Jacek Zawartka zaapelowali o stworzenie harmonogramu i wpisanie do niego dat, które pozostałyby już niezmienne. – Moim marzeniem, obok godnego upamiętnienia Bohaterów wydarzeń z 1944r,  jest zaproszenie na uroczystości rocznicowe wszystkich Laureatów Odznaczenia „Zasłużony dla Ziemi Nowobrzeskiej” – mówił były wójt gminy Nowe Brzesko.

Duże wrażenie na zebranych wywarło pokazanie przez adiunkta Alfreda Bednarskiego obrazu Jezusa, z przestrzelinami od kul żandarmerii hitlerowskiej, jakie padły podczas Powstania Lipcowego w dniu 27 lipca 1944r. w Nowym Brzesku.

- Hitlerowcy przejeżdżając przez Nowe Brzesko ostrzeliwali domy i rzucali granaty na ulicach. Seria z karabinu maszynowego trafiła w obraz Jezusa, który był powieszony nad łóżkiem w moim domu na ul. Krakowskiej. Ojciec kazał nam leżeć pod oknami, kiedy kule latały nad naszymi głowami. Ślady tych czasów do dziś są doskonale widoczne na obrazie. Obraz postanowiłem przekazać pod opiekę LOK Nowe Brzesko – mówił Alfred Bednarski.

Na koniec spotkania Arkadiusz Fularski zaapelował do przewodniczącego Rady Miejskiej Nowe Brzesko pana Jana Srogi oraz pozostałych radnych: Kinga Zathey-Stąpor, Józef Krosta i Waldemar Wojtusik o doprowadzenie do wydania w 2014r, profesjonalnego opracowania (100-120 stron) pod redakcją red. Włodzimierza Chorązkiego o wydarzeniach z Lipca i Sierpnia 1944 na terenie Gminy Nowe Brzesko. Wydawnictwo, którego brak daje się dotkliwie odczuć zwłaszcza w szkołach (podkreślają to głównie nauczyciele historii), służyło by głównie młodzieży do nauki o losach naszej Małej Ojczyzny.

Kolejna IV-ta Konferencja Komitetu ds. „1944”, poszerzona o kolejne Gminy, planowana jest na 29 stycznia 2014r. (środa) w Nowym Brzesku o godzinie 18.00 w M-GCKiP ul. Piłsudskiego 17.

- Zapraszamy na nią wszystkich zainteresowanych z obszaru działania Rzeczpospolitej Partyzanckiej. Wtedy też, na wniosek „Gniazda” zebrani mają przyjąć wstępny Regionalny Plan Obchodów, uwzględniający uroczystości w poszczególnych Gminach i Powiatach. Do tego czasu organizatorzy obchodów proszą o zgłaszanie terminarza uroczystości z poszczególnych Gmin i Powiatów e-mailowo do „Gniazda”, w celu dokonania uzgodnień i utworzenia kalendarza imprez – mówią przedstawiciele Komitetu.

Zainteresowani Konferencją w Nowym Brzesku, w dniu 27 stycznia 2014r, mogą zgłaszać swój udział telefonicznie  lub SMS tel: 664-360-325, e-mail: arekfularski@onet.eu do prezesa LOK Nowe Brzesko.

 ZAPRASZAMY DO WSPÓŁPRACY WSZYSTKICH ZAINTERESOWANYCH.